Ameriketako Estatu Batuek eta Israelek Iranen aurkako erasoaldia hasi dute. Irango erregimeneko buruzagi nagusiak jarri dituzte jopuntuan: Ali Khamenei herrialdeko buruzagi gorena eta Masud Pezexkian presidentea. Khameneiren etxea bonbardatu dute, eta Israelgo iturri ofizialek jakinarazi dute jadanik hilda dagoela liderra, baita haren gorpua aurkitu dutela ere. Eta ez hura bakarrik; Reuters berri agentziak Israelgo iturriak aipatuz jakinarazi duenez, Irango Defentsa ministro Amir Nasirzadeh eta Guardia Iraultzaileko komandante Mohammed Pakpur ere hil egin dituzte. Irango iturriek ez dute hildakorik baieztatu, aitzitik, Khamenei «bizirik eta ongi» dagoela azaldu dute. Netanyahuk agerraldi bat egin du iluntzean, eta Khameneiri egotzi dio «mundu osoan terrorismoa zabaltzearen errua». Lehen ministroaren irudiko, gainera, Irango buruzagia egon da «Israel akabatzeko planen» gibelean. Erasoekin hasi berritan, Trumpek erran du «borroka operazio handiei» ekin dietela Iranen aurka. Gaineratu du Teheranekin akordio bat egiten saiatu direla azken egunetan, alferrik. «Haien misilak suntsituko ditugu, eta haien misil industria eraitsiko. Erabat deuseztatuko dugu», adierazi du. Hauxe dute xede, Trumpen hitzetan: «Irango erregimena amaiaraztea, eta Irango herria matxinatzea, boterea har dezan». Lau «helburutik» hiru hilik direla jakinarazi ondotik, Trump berriro mintzatu zaio Irani, eta AEBetako hedabide bati erran dio bi aukera ikusten dituela Irango auzian: «Edo egoera luzatu, edo haren kontrola hartu. Nahi adina iraun dezake honek, edo hiru egunean esan diezaieket agur irandarrei». Edonola den, AEBetako presidentearen arabera, herrialdeak «urte asko» beharko ditu erasoetatik «errekuperatzeko». Hiriburuaren aurka abiatu diren arren, Iran hegoaldera ere zabaldu dute erasoa, eta bonbardaketa bat egin dute Minab herriko Lehen Hezkuntzako ikastetxe batean. Irango Hezkuntza Ministerioak jakinarazi duenez, 85 ikasle hil dituzte, eta gutxienez 90 zauritu. 170 ikasle zeuden ikastetxean erasoa egin dutenean, eta erreskate taldeak biktimen bila ari dira. Hegoaldeko hiri handienari eraso diote hurrena, Xirazi. Ilargi Gorria larrialdi zerbitzuaren arabera, berrehun lagun hil dituzte gaurko bonbardaketetan, eta 750 pertsona zauritu. Irango Konarak hiriko itsasontzi-baseari egindako erasoa, satelite bidez ateratako argazkian. EFE Teheranek misilekin eta droneekin erantzun dio erasoaldiari. AEBen Qatarreko, Arabiar Emirerri Batuetako eta Bahraingo base militarrak bonbardatu ditu. Are, mehatxu egin du horretan jarraituko dutela: «Israeli laguntzen dion eskualde osoko edozein base izango da gure helburua». Irango iturriek zera ohartarazi diote Al-Jazeera telebistari: «AEBek eta Israelek eskualdean duten gune oro da jopuntu zilegia, baita aurrez inoiz kontuan hartu ez badugu ere; ez dago mugarik». Horiek horrela, Teheranek agindu du herritarrentzako aterpeak eta baliabideak prestatzeko. «Negoziatzen ari garen bitartean, etsai kriminalak gure aberriari eraso egin dio, nazioarteko arau guztiak urratuz», gaitzetsi du Irango Atzerri Ministerioak. NBC News hedabideari elkarrizketa bat eman dio Abbas Araghtxi Irango Atzerri ministroak, eta erran du «ezinezkoa» dela Irango erregimena amaitzea. «Programa nuklear baketsu bat» bermatuko duen akordio batera ailegatzeko prest daudela jakinarazi du. «Oraintxe ez daukagu komunikaziorik AEBekin. Washingtonek gurekin hitz egin nahi badu, badaki nola», erran du. Baina, hori bai, azaldu du erasoak eten egin behar direla elkarrizketarako atea ireki aitzinetik. Iranen bertan behera geratu da Internet zerbitzua, eta aire konpainia handiek eten egin dituzte hegaldiak. Golkoko herrialdeek itxi egin dute euren aire eremua. Israelek bonbardaketa egin dutela baieztatu du, eta Israel Katz Defentsa ministroak esan du «prebentziorako erasoa» izan dela, «Israelgo Estatuaren aurkako mehatxuak suntsitzeko». Israelgo armadako iturrien arabera, erasoaldia «behar adina» luzatuko dute, eta «asteak» zeramatzaten dena prestatzen. Joan zen ekainean bonbardatu zuen Israelek Iran azken aldiz. Hamabi egunez jo zuten herrialdearen instalazio nuklearren kontra; besteak beste, Ameriketako Estatu Batuen laguntzaz. Oraingoan ere, Trumpen esanetan, Irango programa nuklearra da operazio militarraren helburua, hala ohartarazi du AEBetako presidenteak berak: «Iranek ez du eta ez du izango arma nuklearrik». Nazioarteko erantzuna Nazioarteak berehala hitz egin du. Europako Batzordeko presidenteorde Kaja Kallasek Irango Gobernua kritikatu du: «Talde terroristak babesten ditu, eta hori mehatxu handia da munduko segurtasunerako». Gainera, esan du bertatik erretiratzen ari direla ezinbestekoak ez diren Europako Batzordeko langileak. Palestinako Gobernua ere hasi da prebentzio neurri batzuk hartzen, eta ospitaleetan eta osasun zentroetan «alerta egoera» deklaratu du. Ez hori bakarrik, eremu publikoetan bilerak egitea debekatu du; hala jakinarazi du gaur Mohamed Mustafa PAN Palestinako Aginte Nazionalaren lehen ministroak. «Palestinako erakunde guztiei eskatu nahi diegu prestakuntza maila handitu dezatela». Herritarrei joan-etorriak eta bidaiak gutxitzeko deia ere egin die. NBE Nazio Batuen Erakundeak, berriz, AEBen eta Israelen erasoaldia eta Iranen erantzuna gaitzetsi ditu: «Edozein gatazka armatutan, zibilek ordaintzen dute garestien». Antonio Guterres NBEko idazkari nagusiak, kasurako, borroka eteteko deia egin du. Are, elkarri egiten ari diren erasoek nazioarteko bakea eta segurtasuna «arriskuan» jartzen dituela erran du, eta, liskarrak eten ezean ondorioak «biztanleria zibil osoarengana» ailegatu daitezkeela ohartarazi. NBEko idazkaria izaki, estatu kide guztiei eskatu die bete ditzatela nazioarteko legezkotasunaren alorrean dituzten betebeharrak, eta «alde guztiei» exijitu die itzul daitezela «negoziazio mahaira». Guterres: «NBEk argi eta garbi debekatzen du lurralde osotasunaren eta edozein estaturen independentziaren kontrako indarra erabiltzeko mehatxua». Bide batez, NBEko Segurtasun Kontseiluak «premiazko bilera» eginen du gaur arratsaldean, «Iranen egoera aztertzeko». Guterresen gibeletik etorri da Kaja Kallas EB Europako Batasuneko diplomaziaburua ere, eta bertze «premiazko bilera batera» deitu du biharko. EBko Atzerri ministro guztiei egin die deia, eta esplikatu du «berehala» heldu behar dietela nola Iranen gertatzen ari diren erasoei hala Ekialde Hurbileko gertakari denei. Negoziazioak Azken asteetan hainbatetan bildu dira AEBetako eta Irango ordezkariak azken horren programa nuklearrari buruz hitz egiteko. Azken bileraren ostean, bi aldeek nabarmendu zuten elkarrizketak «ondo» joan zirela. Ordea, azken orduetan oso bestelakoa izan da Etxe Zuriaren jarrera. Atzo arratsaldean, bai AEBek, bai beste hainbat herrialdek Israeldik alde egiteko eskatu zieten beren herritarrei, eta ohartarazi handik ordu gutxira ez zela ihes egiteko aukerarik izango. Irango programa nuklearrak Mendebaldeko estatuen ezinegona eragin du urte luzez, nahiz eta Iranek behin baino gehiagotan ukatu arma nuklearrak dituela edo halakoak egiteko asmoa duela. Ali Khamenei Irango buruzagi gorenak berak ezarri zuen arma nuklearrak egiteko debekua, eta, azken egunetan zenbait iturrik zabaldu dutenez, Teheran prest agertu da «tarte batez» uranioa aberasteari uzteko. Hitz eta promesak, baina, ez dira aski izan Etxe Zuriarentzat. Arma nuklearrak garatzeko, uranioa gutxienez %90 aberastu behar da. Iazko ekainean Irango instalazio nuklearrei eraso egin zieten AEBek, eta, Trumpen arabera, «guztiz txikitu». Aste batzuk lehenago ohar bat kaleratu zuen IAEA Energia Atomikoaren Nazioarteko Agentziak, eta zehaztu Iranek %60 aberastutako 400 kilogramo pasa uranio zituela; azpimarratu zuen, dena den, ez zegoela frogarik esateko Iranek arma nuklearrak garatzeko asmoa zuenik. NBE Nazio Batuen Erakundearen agentzia horrek ezin izan ditu ordutik neurketa gehiago egin, Iranek harekin zuen lankidetza bertan behera utzi baitzuen AEBen erasoen ondoren. Euskal Herrian mobilizazioak antolatu dituzte. Palestinarekin Elkartasuna plataformak antolatuta, elkarretaratzeak eginen dituzte bihar Iruñean —12:30ean Udaletxe plazan—, Donostian —13:00etan Bulebarrean—, eta Bilbon —12:30etan Areatzan—. Israelek eta AEBek Iranen aurka egindako erasoa salatzea da helburua, eta, era berean, «sionismoaren eta inperialismoaren aurkako erresistentziari babesa adieraztea». Iranek ormuzko itsasartea itxi du AEBek eta Israelek hala nahi badute ere, Iran ez da geldirik geratuko. Eta erantzuna eman die jasandako kolpeei: Guardia Iraultzaileak itxi egin du Ormuzko itsasartea. Omango golkoaren eta Persiar golkoaren artean dago itsasartea, baina ez dio soilik inguru hari eragiten, ez: munduan kontsumitzen den petrolioaren %40 inguru itsasarte horretatik igarotzen da, eta, haatik, munduko erregaien ibilbide komertzial nagusietako bat da. Itsasartea itxita edukitzeak zuzen-zuzenean eraginen dio petrolioaren prezioari. Irango itsas armadak esplikatu duenez, «etete prozesuan» dago itsasartea, alegia, oraindik ez da guztiz itxi. Baina irrati seinale bidez jarri dira harremanetan itsas zirkulazioarekin, eta «denei» jakinarazi diete operazioa hastera doazela eta itxi eginen dutela pasabidea.

Gutxirekin asko egiten du Pellegrino Matarazzoren taldeak. Reala ezer bada, talde eraginkorra da, eta horixe ikusi da gaur Son Moixeko zelaian. Donostiako taldeak jokoan nabarmentzeko askorik egin ez duen arren, atera egindako lehen jaurtiketa sareratu egin du Carlos Solerrek, eta, horri esker, garaipenaren bidera itzuli dira txuri-urdinak, Oviedoren eta Real Madrilen aurka berdindu eta galdu ondotik. Gainera, Alex Remirok zaindutako atea hutsean uztea lortu dute txuri-urdinek. Realak partida ugari zeramatzan gutxienez gol bat jasotzen; atea hutsean mantentzea lortu zuen ligako azken partida, hain zuzen, Mallorcaren aurka etxean jokatutakoa izan zen, joan den irailean. Gaur, baina, lortu du. 0-1 irabazita eta Donostiara hiru puntu ekarrita, Europara begira jarri da Reala: zazpigarren dira sailkapenean. Gainera, datorren asteazkenean Athleticen aurka jokatuko duten Kopako finalerdietara konfiantzaz iritsiko dira txuri-urdinak. Orri Oscarsson azken unean deialditik at geratu da, eskuin soleoan mina zuelako. Matarazzok dagoeneko ohikoak diren bizpahiru aldaketa egin ditu hamaikakoan. Oviedoren aurkakoarekin alderatuta, Igor Zubeldia, Carlos Soler eta Arsen Zakharian izan ziren berritasunak. Errusiarra joan den abenduan atera zen azkenekoz hasierako hamaikakoan, Eldenseren aurkako Kopako partidan. Realak neurketa hasieratik goian estutu du Mallorca, nahiz eta etxekoek ez duten arrisku askorik hartu baloia motzean jokatzean, eta, horren ordez, luze jo duten, batez ere Vedat Muriqi bilatzeko asmoz. Duje Caleta-Carrek, baina, ondo eutsi dio aurrelariari, lehen zatiko jokaldi batean txartel horia ikustetik gertu egon zen arren, Mallorcako jokalariak arriskua sortu ondotik. Jokaldi hori kenduta, ez bata ez bestea ez da apenas gerturatu aurkariaren areara. Donostiako taldeak distirarik gabeko lehen zatia egin du. Nolanahi ere, Matarazzo aulkira iritsi zenetik ezer gutxi behar dute txuri-urdinek aurkariaren atea zulatzeko. Eta gaur, beste behin erakutsi dute hori, gutxirekin asko egiten dutela. Mallorcako atera egin duten lehen jaurtiketa sarera bidali du Solerrek, 36. minutuan. Mikel Oiartzabalek lerro artean gidatu du baloia, eta segituan pasatu dio Guedesi, ikusita portugaldarra aurkariaren bizkarra erasotzen ari zela. Guedesek area zapaltzean ez du lortu baloia jaurtitzea, baina aldaratzea penaltiaren puntuan jaso du valentziarrak, eta ez du barkatu. Atsedenaldira 0-1 aurretik joan dira txuri-urdinak. Sufrimendurik gabe Realak ondo irakurri du bigarren zatiak behar zuen gidoia, are gehiago, gainera, ikusita Mallorcak ez zuela aurrerapausorik ematen lerroak aurreratzeko. Lehen zatian ez bezala, txuri-urdinek bigarren zatian baloi jabetza luzeagoak izan dituzte. Defentsan lasai asko mugitu dute baloia alde batetik bestera, Mallorcako aurrelariak presiora noiz etorriko zain. Donostiako taldea eroso zegoen egoera horretan. Zakharianen eta Solerren ordez Ander Barrenetxea eta Luca Sucic jokalariak zelairatu direnean, gainera, Reala askoz ere nagusiago izan da jokoan. Txuri-urdinak gertuago egon dira bigarrena egitetik, etxekoek lehena sartzetik baino, nahiz eta Muriquik izan dituen bi aukera Alex Remiroren atea zulatzeko. Dena den, Realak ez du askorik sufritu hiru puntuak Donostiara ekartzeko. Mallorca-Reala Mallorca. Leo Roman; Maffeo, Valjent, Raillo, Mojica; Mascarell, Samu Costa (Llabres, 84. min.); Mateo Joseph (Luvumbo, 69. min.), Darder, Virgili (Prats, 84. min.); eta Muriqi. Reala. Remiro; Aramburu, Zubeldia, Caleta-Car, Sergio Gomez; Gorrotxategi (Yangel, 84. min.), Turrientes; Zakharian (Sucic, 63. min.), Soler (Barrenetxea, 63. min.), Guedes; eta Oiartzabal (Marin, 84. min.). Golak. 0-1: Solerrek (36. min.).

Jokin Altunak eta Joseba Ezkurdiak eskuratu dute Binakako Txapelketako finalerdietako lehen puntua, Donostiako Atano III.a pilotalekuan. Azken boladako bideari eutsiz, partida handia jokatu dute biek, eta merezita garaitu dituzte Aitor Elordi eta Jose Javier Zabaleta: 22 eta 16. Partidaren lehen erdia gogorra eta orekatua izan da, baina bigarren erdian askoz gehiago izan dira gorriak. Ezkurdia eroso sentitu da defentsan, eta Altuna III.ak erakustaldia eman du tantoak amaitzeko garaian. Elordik eta Zabaletak ez dute asmatu kantxa luzatzen, aurkarien jokoan ito egin dira, eta garesti atera zaie. Deseroso sentitu dira une oro, eta gorriek zepoan harrapatu dituzte nabarmen. Lehen fase luzean gorabeheratsu jardun arren, une erabakigarrian jokorik onena plazaratu dute Altuna III.ak eta Ezkurdiak, eta erakutsi dute txapela janzteko hautagaien artean daudela. Erritmo itogarria izan du partidaren hasierak. Lau pilotariak trenpu onean kantxaratu dira, eta tanto ikusgarriak jokatu dituzte. Elkar ezin hautsiz ibili dira bi bikoteak, eta berdintasuna izan da nagusi: bosna joan dira. Zabaletari kosta egin zaio agintzea, baina gutxi galdu du, eta horri esker bizirik mantendu dira urdinak. Bosnakoaren ondoren, Zabaletak berak bi tanto eder jokatu ditu, eta aurrea hartu dute Elordik eta biek: 6-8. Bazirudien urdinek abiada har zezaketela, baina momentua irakurtzen ederki asmatu dute Altuna III.ak eta Ezkurdiak: zortzina eta bederatzina egon da partida. Lehen atsedenaldi luzera, berriz, hiru tanto aurretik iritsi dira gorriak: 12 eta 9. Lehen faseko luzean, elkarren aurkako bi partidak Elordik eta Zabaletak zituzten irabaziak: 22-14 lehena, eta 22-21 bigarrena. Ordea, pilotalekuaren baldintzak ederki baliatu dituzte gaur Altuna III.ak eta Ezkurdiak. Asmatu dute jokoa aurreko koadroetan nahasten, eta atsedenaldi luzearen ondoren are nagusiago izan dira gorriak. Ezkurdiak bosgarren koadroaren parean ipini ditu oinak, eta ez da bertatik mugitu. Ezker-eskuin, bikain jo ditu pilotakada guztiak, eta Altuna III.ak asmatu egin du tantoak amaitzeko garaian. 13-9, 15-10 eta 18-12 aurretik jarri dira gorriak. Elordi eta Zabaleta beren onetik irtenda jardun dira. Pilotakada luzeak jo beharrean, Zabaletak aurrean jokaldiak egiten hastea erabaki du, ezinak jota. Ez du asmatu, eta Elordi ere kutsatu egin da. 18-14 gerturatu dira markagailuan, baina Altuna III.ak eta Ezkurdiak ez dute errukirik izan. Urduritasunari eutsiz, azken txanpan ongi jokatzen asmatu dute, eta arazorik gabe lortu dute finalerdietako lehen puntua: 22 eta 16. Pozik agertu da Ezkurdia amaieran: «Ito egin ditugu aurkariak. 800 pilotakada jo ditugu partidan zehar, eta gogortasuna izan da nagusi, baina fisikoki oso ongi sentitu gara. Eskarmentua daukagu Altuna III.ak eta biok, eta txapelaren bila goaz». Mallabian, partida gogorrak Finalerdietako bigarren partida bihar jokatuko da, Iruñeko Nafarroa Arena pilotalekuan. Besteak beste, Unai Laso-Jon Ander Albisuk eta Erik Jaka-Martxel Iztuetak neurtuko dituzte indarrak. Elkarren aurkako orain arteko bi partidetan oso nagusi izan dira Laso eta Albisu: 22-8 eta 22-6. Txapelketa biribila egin du orain arte Baikoko bikoteak, eta bide berari eustea izango du helburu. Hori bai, Jakak eta Iztuetak joan den astean egin zuten orain arteko neurketarik onena, eta konfiantzaz gainezka iritsiko dira. Bestalde, Ados Pilotak antolatutako Binakako Txapelketak beste jardunaldi bat izan du gaur, Mallabiko pilotalekuan (Bizkaia). Lehen partidan Mujikak eta Olatz Ruiz de Larramendik 22 eta 17 irabazi diete Aranbururi eta Mendibururi. Bigarrenean, berriz, Oskoz eta Arrastia nagusitu dira Gomezen eta Agirreren aurka: 22-19. Joan den abenduan hasi zen txapelketa, eta datorren martxoaren 28an izango da final handia, Azpeitian (Gipuzkoa).

Partida guztietan puntu kopurua bera dago jokoan: irabazteak hiru puntuko saria du, eta, berdintzeak puntu batekoa. Baina puntu kopuru bera jokoan egon arren, partida batzuk besteak baino garrantzitsuagoak dira; besteak beste, neurketa horretako aurkaria kontrario zuzena baldin bada. Levante Alavesen aurkari zuzena da mailari eusteko helburuan, eta, gaur, Arabako taldeak aukera ona zuen sailkapenean aurrerapausoa eman eta hura atzean uzteko. Baina alferrik galdu du aukera hori, galdu egin baitu Levanteren estadioan: 2-0. Gaur galdu eta gero, Alaves hamalaugarren postuan dago sailkapenean. 27 puntu ditu, eta hiru puntura ditu jaitsiera postuak. Baina atzetik dituen lau taldek aurrea har diezaiokete asteburuan: Rayo Vallecanok, Valentziak, Elxek eta Mallorcak. Hau da, emaitza guztiak kontrakoak baldin badira, baliteke jaitsiera postuetan bukatzea jardunaldia. Bolada txarrean dago Arabako taldea, lau jardunaldi baitaramatza irabazi gabe: bi partida berdindu ditu, eta beste bi galdu. Talde bakoitza zati batean nagusitu da. Aurrenekoan, Alaves Levanteri gailendu zaio, baina ez du asmatu nagusitasun hori gol bat eginez indartzen. Dozena erdi aukera izan ditu gola sartzeko, baina ez Boyek, ez Aleñak, ez Ibañezek, ezta Toni Martinezek ere ez dute asmatu. Ryan, Levanteko atezainak, zapuztu ditu bisitarien aukera gehienak. Etxekoek ere izan dute aukera garbi bat, Carlos Alvarezek, baina hark ere ez du asmatu. Bigarren zatian, berriz, Levante nagusitu da. Hasi eta berehala, Carlos Alvarezek zutoinera bidali du baloia. 60. minutuan, epaileak oso zorrotz jokatu du, eta bigarren txartel horia atera dio Paradari. Erabaki hori erabakigarria izan da neurketaren nondik norakoan, jokalari bat gehiagorekin, areagotu egin baita Levanteren nagusitasuna, baita Alavesen ezina ere. Olasagasti eta Espi gola sartzekotan egon dira, baina Sivera ikusgarri aritu da bi jokaldi horietan. Baina, azkenean, etxekoek saria jaso dute, eta azken txanpan bi gol sartu dituzte. Espik sartu ditu biak, 88. minutuan eta 97.ean. Partida bukaeran, etsita joan dira aldagelara Alaveseko jokalari eta entrenatzaileak. Kolpea jaso dute, baina suspertu egin behar dira. Horretarako, gogor lan egin behar dute. Ikusteko dago lan hori Eduardo Coudeten esanetara egingo duten, ikusteko baitago River Plate taldera joango den edo ez. LEVANTE-ALAVES Levante. Ryan; Toljan, Dela, Moreno, Manu Sanchez; Raghouber (Rey, 57. min.), Olasagasti; Tunde (Iker Losadak, 79. min,), Carlos Alvarez (Espi, 57. min.), Cortes (Morales, 69. min.); eta Ivan Romero (Etta Eyong, 79. min,). Alaves. Sivera; Jonny, Tenaglia, Pacheco, Parada; Angel Perez (Abde, 90. min.), Pablo Ibañez, Blanco (Protesoni, 90. min.), Aleña (Gebara, 72. min.); Lucas Boye eta Toni Martinez (Garces, 63. min.). Golak. 1-0: Espik (88. min.). 2-0: Espik (97. min.).

Petronorren atzo izandako istripuak alarma piztu du Muskizko (Bizkaia) eta inguruko herrietako biztanleengan. Gas isuriak eragindako usain are txarragoa nabaria zen egun guztian. Hala ere, gauera arte ez zieten etxean geratzeko gomendioa egin herritarrei. Hori dela eta, hartu beharreko neurriak «berandu» hartu izana egotzi die Meatzaldea Bizirik taldeak agintariei. Are, findegian «bata bestearen atzetik» gertatzen ari diren istripuak direla eta, «gardentasunik eza» agerikoa da, taldearen arabera. Meatzaldea Bizirik-ek ziurtatu du ez duela orain arte Muskizko Udalarekin, Bizkaiko Foru Aldundiarekin edo Eusko Jaurlaritzarekin hitz egiteko aukerarik izan azken aste eta hilabeteetako gertaerei buruz. «Gainontzeko herritarrek jaso dituzten abisuak baino ez ditugu jaso», zehaztu du Sara Ibañez taldeko kideak. Hori dela eta, «arduraz jokatzeko» eskatu die agintariei eta alderdi politikoei: «Batez ere EAJ eta PSE-EEri». Izan ere, «EH Bilduk hainbat galdera aurkeztu ditu Eusko Legebiltzarrean dagoeneko, abenduan egin bezala», ekologistek aurreratu dutenez. Erlazionatuta Eusko Jaurlaritzak bertan behera utzi ditu Muskizko prebentzio neurri guztiak «Gaur lan ez egitea eskatu dugu, eta ez dute onartu» Atzoko bentzeno isuria ez da izan Petronorrek Muskizen duen findegian azkenaldian gertatutako istripu bakarra: «bata bestearen atzetik gertatzen ari dira», gaitzetsi du Ibañezek. Abenduan ere antzeko istripu bat gertatu zen, gasolina tanke batean hura ere, eta bentzeno maila handiak antzeman zituzten inguru berean. Gainera, joan den asteburuan ere albiste izan zen findegia, argindar eten batek ke laino beltzak eragin zituelako Muskizen. «Petronorrek, ordea, beti egiten du gauza bera: gas horiek erre, eta tximinietatik airera isurtzen dituzte. Gainera, bentzenoa soilik aipatu dute, baina tolueno eta xileno mailak ere oso handiak izaten ari dira», ohartarazi du Meatzaldea Bizirik taldeko kideak. Azken bi gas horiek oso kaltegarriak dira, «baina ez dago horien isurketa arautzen duen legerik». Medikua ere bada Ibañez, eta gas horiek herritarren osasunean eragin ditzaketen kalteez mintzatu da: «Oso produktu toxikoak dira, kantzerigenoak. Eta egia da minbizia izateko arriskua handitzeko denbora asko eman behar duzula arnasten, baina oso arriskutsuak dira arnasteko zailtasunak dituzten pertsonen, adinekoen edo haurren osasunerako». Muskizko kale bat hutsik. MIGUEL TOÑA / EFE Azaldu duenez, arnasbideei eragiten diete. Larruazaletik ere xurgatzen dira, eta gernuaren bidez kanporatu. «Hori dela eta, Petronorreko langileei gernu azterketak egiten dizkiete maiz. Biztanleriari, ordea, ez». Urdaileko ondoeza, gorakoak eta buruko mina ere ohikoak izaten dira, Ibañezen arabera. Egoera oso larria Muskizen ez ezik, inguruko herrietan ere «herritarren ezinegona handia» da. Abantoko Las Carreras auzoko Stop Variante plataformak ere «oso larritzat» jo du egoera. «Bentzeno maila altua, usain txarra eta alerta dela eta, alarma sozial sakona sortu da. Ez gara gertakari bakanez ari; behin baino gehiagotan gertatu da, eta erantzun argiak, gardentasuna eta benetako irtenbideak behar dira», adierazi du talde horretako kide Jon Andoni Cobok. Bizitzen ari direna lau hitzetan laburbildu du hark: «sumina, haserrea, beldurra eta larritasuna». «Egia da minbizia izateko arriskua handitzeko denbora asko eman behar duzula arnasten, baina oso arriskutsua da arnasteko zailtasunak dituzten pertsonen, adinekoen edo haurren osasunerako» SARA IBAÑEZ Meatzaldea Bizirik taldeko kidea «Haserre gaude; izan ere, 10:00etan ihes baten berri izan genuen; zerbait puntuala zela eta konponduta zegoela ematen zuen», gaitzetsi du Las Carreraskoak. «Egun osoan ohiko bizitza egin genuen, beti bezala», Cobok zehaztu duenez. «Eguraldi ona zegoenez, jende asko zebilen kalean. Haurrak eskolan ziren, entrenamenduak izan ziren arratsaldean, eta familiak paseoan zebiltzan». Gauean iritsi zen larrialdi abisua: «Udaltzainek, megafono bidez, jendeari etxera joateko eta dena ixteko esan zieten», azaldu du Stop Variante plataformakoak. Abisua, berandu Abisua «berandu» iritsi zela uste du Cobok: «Denok geure buruari egiten diogun galdera agerikoa da: zergatik ez zuten hasieratik argi informatu? Zergatik utzi zitzaien herritarrei bizitza normala egiten egun osoan?». Are, zera aitortu du: «Bizilagun askok irudipena dugu gas mailak hainbat orduz igo direla eta jakinarazpena berandu iritsi zela. Beldurtuta eta larri gaude, ez baitakigu zer arnastu dugun». Galdera berberak egiten dizkio bere buruari Ibañezek. Gainera, Meatzaldea Bizirik taldekoak jakinarazi duenez, airearen kalitatea neurtzeko unitate mugikor bat ere ari dira erabiltzen azken orduetan. «San Julian auzoan ikusi dut». Beraz, litekeena da unitate hori jasotzen ari den datuak «askoz larriagoak» izatea. «Denok geure buruari egiten diogun galdera agerikoa da: zergatik ez zuten hasieratik argi informatu? Zergatik utzi zitzaien herritarrei bizitza normala egiten egun osoan?» JON ANDONI COBO Stop Variante plataformako kidea «Datu horiek zuzenean iristen zaizkie osasun arduradunei, ez dira publikoak. Baliteke horregatik erabaki izana atzo gauean Muskizko herritarrak etxean geratzeko agintzea. Hori guztia jakinda, zergatik ez zuten lehenago jakinarazi?», adierazi du Ibañezek. Ekonomia «lehenesten» ari dira Coboren arabera, gero eta bizilagun gehiagok uste dute «jarduera ekonomikoa lehenesten» ari direla biztanleriaren osasunaren gainetik. Ildo horretan, Petronorrek egingo dituen beste hainbat azpiegitura ekarri ditu gogora: «Gertatutakoa gutxiesten dute, eta bitartean, milioi askoko inbertsio berriak eta hidrogenoarekin lotutako proiektuak iragarri». Jose Ignacio Zudaire Petronorreko presidenteak duela egun batzuk esandakoak ere aipatu ditu. Findegiko buruak esan zuen Abanto hidrogenoaren sektore energetiko berrirako «erakusleihoa» izango dela. «Proiektu berriak aurrera ateratzen ari dira, baina gaur egun dauden azpiegituretako segurtasunari buruzko zalantzak oraindik ez dira argitu», salatu du Cobok. Horiek denak salatzeko, manifestaziora deitu dute iganderako, 12:00etan. Bi zutabe egongo dira: bata, Abantoko Las Carreras auzoko Trinitate plazatik aterako da, Stop Variante plataformak deituta. Bestea, Muskizko udaletxetik, Meatzaldea Bizirik taldeak deituta. Leloa: Gure osasunaren alde.

Santurtziko EAJ-ren udal batzarrak Itziar Carrocera Fernandez aukeratu du alkategai izateko. Martxoaren 5ean egingo dute udalbatza alkate berria aukeratzeko, Karmele Tubillaren dimisioaren ondoren. Izendapen horrekin, EAJk esan du «aro berri sendo eta egonkor» bati ekin diola Santurtziko Udalaren «buruan», kudeaketa «arduratsua, proiektu estrategikoen bultzada eta Santurtziren etorkizunarekin duen konpromisoa berretsiz». Beraz, EAJk egintzat jotzen du PSE-EEren babesa alkategai jeltzaleak aginte makila har dezan. PSE-EEko idazkari nagusi Eneko Anduezak agindu zuen errespetatu egingo zuela EAJrekin duen akordio estrategikoa, Araba, Bizkai eta Gipuzkoan, eta EAJren alkategaia babestuko zuela, nahiz eta Santurtziko sozialisten udal taldeak esan zuen zinegotzi jeltzale guztiak «inhabilitaturik» daudela, Sonia Lopez Segurtasun zinegotzi izandakoak ziurtatu zuenaren ondoren. Hark, udaleko ikerketa batzordean esan zuen «presio politikoa» egin ziotela udaltzaingoaren lan eskaintza publiko batean «soslai jakin batzuen alde» egiteko. Carrocera da Santurtziko PSE-EEk inhabilitatutzat jotzen duen zinegotzieko bat. Anduezaren promesa Karmele Tubillak atzo utzi zion Santurtziko (Bizkaia) alkate izateari. Otsailaren 12an jakinarazi zuen dimisioa emango zuela «arrazoi pertsonal, politiko eta profesionalengatik». Udaltzain lanpostu bat betetzeko prozesuan irregulartasunak egon ote ziren ikertzeko batzordea bildu baino ordubete eskas lehenago eman zuen Tubillak erabakiaren berri. Bilera horretan, Sonia Lopez Segurtasun zinegotzi izandakoak ziurtatu zuen «presio politikoa» egin ziotela udaltzaingoaren lan eskaintza publikoan «soslai jakin batzuen alde» egiteko. Alkate berria aukeratzeko udalbatzan EH Bilduk ere alkategaia aurkeztuko du: Miren Matanzas. Santurtziko Elkarrekin Ahal Dugu-ren taldeak hura babestuko duela jakinarazi du, baina azken hitza PSE-EE-k dauka. EAJ gutxiengoan gobernatzen ari da Bizkaiko udalerririk handienetan bosgarrena, baina, orain egun batzuk, Anduezak atea itxi zion aldaketari, eta, beraz, EH Bilduren alkategaia babesteari; esan zuen PSE-EE alderdi «serioa» dela. Carroceraren aukeraketak «barne kohesioa eta proiektu jeltzalea udalerrian indartzen jarraitzeko borondatea islatzen» ditu, EAJren arabera. Carrocerak 49 urte ditu, Irakasle Eskolan diplomatua da eta gaur egun Kultura, Kirol eta Euskara zinegotzia da Santurtzin. 2019tik 2023ra Berdintasun eta Gizarte Ekintza Saila zuzendu zuen, eta 2019tik 2020ra Begoñako Andra Mari Egoitzako presidente izan zen.

Orain dela 50 urte, 1976ko otsailaren 26an, hiru milatik gora emakume kalera atera ziren Gasteizen, eskuetan poltsa hutsak zituztela. Aldarrikapen ugari ozendu zituzten egun hartan: besteak beste, bizitzaren garestitzearen eta soldaten izoztearen aurka egin zuten protesta, baita kaleratutako langileak berriro hartzearen eta errepresaliaturik ez egotearen alde ere. Orain, Itaia erakundeak emakume horien memoria gaurkotu nahi du, Martxoaren 3ko eta Martxoaren 8ko aldarrikapenak mobilizazioen bidez lotuta. «Emakumeek modu aktiboan parte hartu zuten martxoaren 3ko testuinguruko borroketan, izan fabriketako asanbladetan, izan emakumeen asanbladetan. Emakumeen jardunari esker borroka subjektua hedatu zen, eta hilabete horietako ekimenak eduki politiko eta sozial propioz hornitu zituzten, borroka beraren dimentsioa biderkatuz», azaldu dute Itaiako kideek, gaur Gasteizen egin duten agerraldian. 1976ko borroka horien «gaurkotasuna» nabarmendu dute: «Emakumeon zapalkuntzaren gaineko kontzientzia hartu zuten emakume horiek: soldata arrakala, lana eta familia bateragarri egiteko ezintasuna edota garaiko matxismoaren aurka borrokatu zuten. Emakumeon gaur egungo egoera berrogeita hamar urte igaro diren arren, emakumeon aurkako zapalkuntzak bere horretan dirau». Horren adibide batzuk ere eman dituzte: «2025ean soldata arrakala %16,47koa izan zen EAEn; lan sektore feminizatuetan esplotatuta jarraitzen dugu: miseriazko soldatak, lan baldintza penagarriak, aitortza sozialik gabeko lanak egiten eta, gainera, eskubide politikoak etengabe urratzen dira. Gainera, zerbitzu publikoak desegiten ari dira, eta zaintza lanak gure bizkar gainean gelditzen dira». Faxismoaren indartzearekin batera, gainera, «matxismoaren normalizazioa» heldu dela uste du Itaiak: «Gero eta gehiago dira indarkeria matxistaren existentzia ukatzen duten ahotsak eta, aldi berean, gure aurkako indarkeria etengabea da». Horiek horrela, beharrezkotzat ikusten dute martxoaren 3an eta 8an emakumeek «borrokaren lehen lerroa hartzea», eta zenbait mobilizazio antolatu dituzte bi egun horietarako. Martxoaren 3an, bi manifestazio eginen dituzte: 11:30ean, Gasteizko Andre Maria Zuriaren plazatik abiatuta; eta 17:00etan, Iparraldetik aterata. Martxoaren 8an, berriz, «emakume langileen askapenaren alde» aterako da Itaia kalera: 12:00etan, Andre Maria Zuriaren plazatik.

Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak «prebentzio neurriak hartzeko» eskatu die Muskizko herritarrei (Bizkaia), Petronorren izandako bentzeno isuria dela eta. Zehazki, ahal den guztietan, leku itxietan egoteko, ateak eta leihoak itxita edukitzeko, aire zabalean jarduera fisikorik ez egiteko eta barrualdeko guneak denbora luzez ez egurasteko aholkatu die. Petronorrek Muskizen (Bizkaia) duen findegian izandako istripu batek airearen bentzeno maila «nabarmen handitzea» eragin du gaur goizean. San Julian auzoan detektatu dute kutsadura: metro kubikoko 80 eta 132 mikrogramo bentzeno artean pilatu da 10:15etik 11:00etara, eta gero murriztuz joan da. Hasieran, osasun zerbitzuek adierazi dute herritarrek ez dutela «osasuna babesteko ezohiko neurririk hartu behar», baina orain «prebentzio neurriak» aholkatu ditu «bentzenoaren esposizioa murrizteko». Eusko Jaurlaritzaren arabera, Petronorrek «gorabehera bat» izan du gasolina tankeetako batean, eta, horren ondorioz, erregaia lurrundu egin da, eta bentzeno isuria eragin du. Gobernuak erantsi du «segurtasun protokoloetan jasotako neurri zuzentzaile guztiak» aplikatzen ari dela, istripua ahalik eta azkarren bideratzeko. Hain zuzen, Jaurlaritzako Ingurumen, Segurtasun eta Osasun sailak ari dira egoeraren jarraipena egiten, eta egiaztatu dute bertzeno maila «progresiboki eta azkar» jaisten ari dela, enpresak hartutako neurrien eta aldaketa meteorologikoen ondorioz. Abenduan ere antzeko istripu bat gertatu zen, gasolina tanke batean hura ere, eta bentzeno maila handiak antzeman zituzten inguru berean. Gainera, joan den asteburuan ere albiste izan zen findegia, argindar eten batek ke laino beltzak eragin zituelako Muskizen.

Josu Zabala Basajaun etxarriarraren senideek uste zuten Espainiako Polizia indarrek Bilboko udaletxe alboko La Tortilla tabernatik gertu «bahitu» zutela Zabala. Han zeukan hitzordua ETAko beste kide batekin, 1997ko martxoaren 23an, 12:00etan, baina ez zen agertu. Gaur, ordea, orain arte argitaratu ez den datu bat eman dute: pertsona batek Zabala ikusi zuen La Tortillan hitzordua izan eta bi ordura, Areatzatik gertu, «bizkor eta urduri». Beraz, senideek uste dute litekeena dela «nola harrapatzen zuten ikusi izana beste norbaitek». Pako Aristi kazetariaren gidaritzapean, Egia ilunpetik argira herri ekinaldia abiatu dute Gure Bazterrak elkarteak eta Zabalaren familiak, haren heriotza argitzeko asmoz. Erlazionatuta Josuren egia Zabalaren gorpua 1997ko martxoaren 27an agertu zen Debako Mendata gainean (Gipuzkoa); Bilbon desagertu eta lau egunera, alegia. Bertsio ofizialean «bere buruaz beste» egin zuela ebatzi bazuten ere, «jakinarazi ziren datuek zalantza handiak eta arrazoizkoak sortu zituzten, bertsio horren egiazkotasunari dagokionez», Amaia Erdozia Ilunpetik Argira herri ekinaldiko koordinatzaileak gaur adierazi duenez. «Auzia ez zen behar bezala ikertu, eta, 29 urte geroago, zalantza horiek ez dira argitu», gaitzetsi du hark. La Tortilla tabernaren aurrean egin dute agerraldia, egitasmoa aurkezteko; eta harekin izan dira Aristi kazetaria, Ander Lizarralde Gure Bazterrak elkarteko kidea, eta Nerea Zabala zendutako etxarriarraren (Nafarroa) arreba. «Josuren desagerpenarekin eta heriotzarekin zerikusia izan zezakeen zerbait ikusi bazuten gurekin harremanetan jartzeko eskatzen diegu» AMAIA ERDOZIA Ilunpetik Argira herri ekimeneko koordinatzailea Auzi horretan argi pixka bat egiteko, herritarren laguntza «ezinbestekotzat» jo du Ilunpetik Argira herri ekinaldiko kideak. Hain zuzen, 1997ko martxoaren 23an, Korrikaren hamargarren edizioaren amaiera ospatzen ari ziren Bilbon. Horiek horrela, ospakizun horretan parte hartu zuten ehunka herritarrei «oroimen ariketa» bat egiteko eskatu die: «Josuren desagerpenarekin eta heriotzarekin zerikusia izan zezakeen zerbait ikusi bazuten gurekin harremanetan jartzeko eskatzen diegu». Harremanetarako, bide hauek jarri dituzte: basajaun1997@gmail.com helbidea eta 655 836 183 telefonoa. Mutil garaia eta ilemotza Nerea Zabala ikerketa abiatu izanaz poztu da: «29 urte daramatzagu Josuren hilketa argitu nahian, ez baitzioten bizitzeko eskubidea bakarrik urratu. Ikerketarako eta justiziarako eskubideak ere ukatu zizkioten. Hala ere, inoiz ez dugu etsi». Josu Zabalaren arrebak ere testigantzek duten garrantziaz ohartarazi du. Josu Zabala Basajaun, desagertu aurretik. ILUNPETIK ARGIRA ELKARTEAK UTZITAKOA «Lortu dugu ikerketa bat abian jartzea, egia lortzeko ezinbestekoa den ikerketa, baina hori ondo egiteko jendearen testigantzak behar dira, eta hori da gaur zinez eskatzen duguna. Testigantza horien bitartez, agian posible izango da egia jakitea». Bitartean, Aristik Zabalaren ezaugarriak eman ditu, lagungarriak izan daitezkeelakoan: «Oroitarazi nahi dugu Josu 1,95 metro luze zela. Mutil garaia zen, argala, eta ile motza zeraman». «29 urte daramatzagu Josuren hilketa argitu nahian, ez baitzioten bizitzeko eskubidea bakarrik urratu. Ikerketarako eta justiziarako eskubideak ere ukatu zizkioten. Hala ere, inoiz ez dugu etsi» NEREA ZABALA Josu Zabalaren arreba Desagerpenari buruz orain arte zer dakiten azaldu du kazetariak. Hark kontatutakoaren arabera, 1997ko martxoaren 23an Josu Zabala Salegi etxarriarra eta Iñaki Bilbao Gaubeka urduliztarra (Bizkaia) Bilbon zeuden, «kasualitate hutsez, Korrikaren amaiera zen egun eta ordu berean». ETAko komando bateko kideak ziren biak, eta talde armatuko beste kide batekin hitzordua zeukaten La Tortilla tabernan, 12:00etan; hura Ipar Euskal Herritik zetorren. Gaubekak inguruak zaintzen zituen bitartean, Zabala La Tortillara abiatu zen. «Ez dakigu barrura sartu zen edo ez, baina ez zen ETAko beste kidearekin elkartu, eta hark alde egin zuen denboratxo bat igaro ostean». Aristik azaldu duenez, «Iñakik elkartzeko jarri zuten lekuan itxaron zion, baina han ere ez zen agertu Basajaun. Desagertua zen, lurrak irentsi izan balu bezala, Bilbo erdian, milaka euskaltzale festa eta erreibindikazio giroan zebiltzan bitartean». Lau egun geroago, martxoaren 27an, hilik aurkitu zuten Debako Mendata gainean, bihotzean tiro bat zuela. Bi ordu Autopsiaren emaitzak zioenez, hilaren 26ko gauerdian hil zen. Bertsio ofizialaren arabera, bere buruaz beste egin zuen. Hala ere, Aristiren esanetan, «zantzu ugari daude hil egin zutela baieztatzeko, hiru egun bahituta eduki ostean». Orain arte uste izan da polizia operazio sekretu batean harrapatu zutela Zabala egun hartan, La Tortillara iritsi baino lehen, «informazioa ateratzeko». «Baina, hara non lekuko bat agertu den, handik bi ordura Josu ikusi zuena Areatza inguruan, oinez, urduri eta bizi-bizi». Horrek beste hipotesi batzuk ireki ditu: «Operaziorik ez zegoen. Haren jarraipena La Tortillan bertan hasi zen, ustekabean ziurrenik, denboran luzatu egin zen, eta haren bahitzaileek inprobisatzen aritu behar izan zuten», azaldu du Aristik. «Zantzu ugari daude hil egin zutela baieztatzeko, hiru egun bahituta eduki ostean» PAKO ARISTI Kazetaria eta idazlea Bestalde, Zabalak eta Bilbaok ezkutatzeko pisu bat zeukaten arren, bakoitzak gordeleku bat zuen, baina ez zuten elkarren gordelekuaren berri, «segurtasunagatik, larrialdiren bat gertatuz gero». «Basajaunek zeukan pisu hori aurkitzea ere ezinbestekoa zaigu, posible baita polizia sekretuak sumatu ondoren pisu horretarako bidea hartu izana. Horrek lagunduko liguke Josuk ordu horietan egin zuen ibilbidea zehazten, eta atxilotu zuten ingurura hurbiltzen», azaldu du Aristik. Horiek horrela, edozein testigantza, «ñimiñoena bada ere», haren heriotza argitzeko oso baliagarria izan daitekeela azpimarratu du Aristik. Ez zen Zabalarena izan garai hartan gertatu zen heriotza susmagarri bakarra. Bigarren urteurrena betetzear zela, 1999ko martxoaren 20an, Jose Luis Geresta ETAko kidea hilik agertu zen Errenteriako sagasti batean (Gipuzkoa), pistola bat gorpuaren ezkerraldean zuela, eta tiro bat buruaren eskuineko aldean. Kasu hartan ere Ertzaintzak ondorioztatu zuen bere buruaz beste egin zuela, eta epaileak auzia artxibatu zuen. Familiak eta ezker abertzaleak hasieratik salatu zuten hil egin zutela.

Greba orokorrerako beste deialdi bat martxoaren 17rako, kasu honetan Nafarroan soilik eta CNT, CGT eta Solidari sindikatuek, eta Euskal Herriko Kontseilu Sozialistak deituta. Ez dute bat egin gutxieneko soldata propioaren aldeko greba deialdiarekin, baina biak «osagarriak» direla azaldu dute. Haien ustez, mobilizazioak «ikuspegi zabalago bat» behar du. Mobilizaziorako deialdia erregistratu dute dagoeneko, eta gaur aurkeztu dute Iruñeko Zaldi Zurian. Grebaz gain, manifestazioa ere antolatu dute martxoaren 17rako; 11:30ean abiatuko da, Errekoleten plazatik. CGTren Nafarroako idazkari nagusi Maura Rodrigok azaldu duenez, haien greba deialdia ELA, LAB, Steilas, Hiru eta Etxaldek egindakoaren «osagarria» da. Azpimarratu du greba orokorrerako arrazoiak ez direla falta. «Ez dugu talkarik nahi, baina, errealitatea hain krudela eta gogorra izanik, uste dugu gutxieneko soldata igotzearen ikuspegi zabalago bat behar dela, arrazoi gehiago daudela». Kapitalismoa «gainditu» Horien artean honako hauek aipatu dituzte: «Lan prekaritatea, etxebizitza lortzeko ezintasuna, etxegabetzeak, bazterketa soziala, instituzionalizatutako arrazismoa, «krisi ekologikoa eta osasun, hezkuntza, justizia eta halako zerbitzu publikoen degradazioa». Helburu horiek lortzeko «kapitalismoa zalantzan jartzea eta gainditzea» eskatzen duela nabarmendu dute. «Gizarte eredu bat behar da, non bizitza baldintza unibertsalak eta kalitatezkoak bermatzen diren guztiontzat». Horren harira, Rodrigok ohartarazi du kapitalismoak «langile klasea zatikatu» nahi duela «pobrezia eta miseria betikotzeko». Horrekin batera, «estatuen autoritarismoa» handitzen ari dela nabarmendu du. «Aurrekontu militarra modu ulertezinean handitzen ari da: batetik, armagintzako industriari laguntza handiak emanez, eta, bestetik, oinarrizko zerbitzuen degradazioa eraginez, hala nola osasungintzarena. Pobretze eta autoritarismo agenda hori Europako Batasunaren eta halakoen erakundeetatik gidatzen da». Rodrigok kezka adierazi du «gure inguruko sozialdemokraziak eta gobernu progresistek» ez direla modu erabakigarrian aurre egiten ari «pobretzearen azkartze horri», eta ohartarazi du horren ondorioz «etsipena» handitzen ari dela gizartearen hainbat sektoretan. «Espazio bat uzten ari da ondoez hori eskuin muturrak kapitaliza dezan, itxuraz sistemaren aurkakoa den eta gobernu aurrerakoiekin aurrez aurre jartzen den diskurtso baten bidez. Baina diskurtso horrek, egiaz, ideia erreakzionarioak eta baztertzaileak hedatzeko Troiako zaldi gisa funtzionatzen du». Sindikatu deitzaileek eta Euskal Herriko Kontseilu Sozialistak ez ezik, beste erakunde hauek ere bat egin dute martxoaren 17ko manifestaziorekin: Dar Etxea, Ikasle Antolakunde Sozialista, Antikapitalistak, PIM, Gazte Komunistak, Gerrarik ez, Sustrai Erakuntza, Langileen Autozaintzako Sarea, Iruñerriko Etxebizitza Sindikatu Sozialista eta Elkar Laguntzako Sarea. 1.757 langile batzordek bat egin dute ELA eta LAB-en deialdiarekin Hego Euskal Herriko 1.757 langile batzordek bat egin dute 1.500 euroko gutxieneko soldata propioaren alde martxoaren 17rako deitutako grebarekin. ELA, LAB, Steilas, Hiru eta Etxalde sindikatuek deitu dute lanuzte horretara, «langile klasearen eskubideak defendatzeko autogobernu eta burujabetza ariketa gisa». Lurraldeka, Bizkaiko 688 langile batzordek egin dute bat deialdiarekin, Gipuzkoako 663k, Nafarroako 199k, eta Arabako 197k. Tartean konpainia handi batzuetakoak: CAF, Arcelor Mittal, Sidenor eta Ingeteam, adibidez. Sektore pribatukoak ez ezik, administrazio publikoko hainbat arlotako ordezkaritzek ere adierazi dute greba deialdiaren alde daudela: hezkuntza publikoan, justizia administrazioan, EITBn, Euskal Trenbide Sarean, eta Gasteizko, Donostiako eta Bilboko udaletan, besteak beste. Zerrenda osoa ikusteko klikatu hemen.